Carnaval

Carnaval in Limburg spettert van plezier

Carnavalsclown
Bij het Limburgse carnaval kom je veel clowns tegen, maar ook allerlei andere, prachtig verklede figuren.

Carnaval in Limburg is iets heel anders dan het carnaval in de rest van Nederland. Zo tegen carnavalstijd zie en hoor je half Nederland met een scheef oog meesmuilend naar Limburg kijken en rare opmerkingen maken. In Limburg wordt immers “veel gedronken, gefeest en allerlei onzin uitgehaald, waar normale mensen helemaal geen boodschap aan hebben.” Wie nog nooit met carnaval in Limburg is geweest en er drie dagen lang compleet ondergedompeld was tussen de feestvierende Limburgers, kan er echter ook niet over oordelen. Het carnaval in Limburg is een drie daags groot feest van verbroedering en plezier, waar iedereen die onbevooroordeeld eraan meedoet, van harte welkom is.

 

Met carnaval drie dagen vrij

Veel Limburgers hebben traditioneel de drie carnavalsdagen vrij en werken dan ook niet. Scholen houden daarmee al rekening tijdens het opstellen van de jaarroosters. Er wordt veel tijd besteed aan het verkleden, het meelopen met, of kijken naar de diverse optochten en het uitgaan. Thuis wordt eerst gezorgd voor een stevige ondergrond in de vorm van eieren met spek, een koude schotel, lasagne, nasi of friet. Op die manier kunnen de feestvierders niet alleen beter de eventuele biertjes verdragen, maar ook de kou, die in februari best fiks kan zijn. Veel zaken zijn gesloten en ook de gemeentekantoren zijn op verschillende plaatsen slechts beperkt of helemaal niet open.

 

Carnaval is een feest met een katholieke inslag

Carnaval is bedoeld om nog even uit je dak te gaan, voordat de vastentijd begint. Die link met de vastentijd is er nog steeds. Veel carnavalsverenigingen gaan samen met hun prins en de raad van elf samen naar de H. Mis op carnavalszondag. Vanwege het begin van de vastentijd is op dinsdagnacht om klokslag 12 uur alles afgelopen en gaat iedereen naar huis. Carnaval is geen hersenloze bedoening, zoals de Noorderlingen dat iedereen graag willen doen geloven, maar gewoon nog even feestvieren en gek doen, voordat de ernst van de vastentijd begint. Niet iedereen drinkt daar alcohol bij, maar feestvieren doet echt iedereen.

 

Kinderoptochten met carnaval

Kinderoptochten trekken meestal een week voor het eigenlijke carnaval. Alle grote carnavalisten kunnen bij die optocht meteen proefdraaien voor de grote optocht die een week later valt. Toch gaat het bij de kinderoptochten om de kinderen zelf, die dan ook vaak in grote aantallen meetrekken. Vaak vergezeld van ouders, waardoor de kinderoptocht eigenlijk meer een familie optocht is. In de kinderoptocht is de kinderprins het belangrijkste. Hij heeft de mooiste wagen en mag snoep en cadeautjes uitstrooien. Prachtig verklede en geschminkte kindertjes liggen vaak in hun mooi versierde kinderwagens of bolderwagens lekker te slapen tussen het oorverdovende lawaai van de muziek en de mensen. Leuk om te zien.

 

Het hoogtepunt van carnaval

Het hoogtepunt van het carnaval is de grote optocht. Elke zichzelf respecterende stad of dorp, hoe klein ook, heeft zijn eigen optocht. Wagens van verschillende dorpen trekken met elkaar op, want waar de grotere steden en dorpen hun optocht op de zondagmiddag hebben, wijken de kleinere gemeenten met hun optocht vaak uit naar de zaterdag ervoor, of de maandag of dinsdag erna. Op die manier kunnen de bouwers van de wagens het optimale nut uit hun werk halen. Wie op zaterdag met een prachtige wagen of groep in de optocht van Meers (tussen Maas en Kanaal) heeft getrokken, doet dat op zondagavond vaak nog eens stevig over in de optocht van Stein, ‘s avonds in de lichtstoet van Beek en een dag later in de optocht van Urmond . Tijdens de optochten worden snoep en cadeautjes uitgestrooid. Daar zijn zelfs speciale handschoenen in de carnavalskleuren voor ontwikkeld.

 

De lichtstoet van Beek

handschoenen
Met deze handschoenen kan men gemakkelijk snoep en cadeautjes rapen, zonder koude handen te krijgen.

Omdat de kinderoptocht van Beek op carnavalszondagmiddag weinig bezoekers trok, omdat die naar andere, grote optochten in de dorpen en steden van de omgeving gingen kijken, heeft Beek een uniek idee uitgewerkt. Sinds jaren trekt de kinderoptocht in de vorm van een lichtstoet op de zondagavond bezoekers en kijkers uit de verre omgeving. Heel veel lichtjes en vooral het blacklight geeft de stoet een heel aparte uitstraling. Het enige nadeel is dat het altijd kouder is dan bij de optochten die overdag gehouden worden. Na zonsondergang daalt wel altijd de temperatuur. Goed warm aankleden is daarom noodzakelijk.

Ook Stein heeft een optocht met lichtjes

In 2018 is ook in Stein een “Lempkesstoet” gehouden. Een optocht met wagens die op allerlei manieren mooi verlicht zijn. De straatlantaarns werden door de gemeente even uitgeschakeld, zodat de wagens er op hun best uitzagen. Mooi om te zien, heel sfeervol en er waren veel kijkers, maar het was die avond wel erg koud.

Straat carnaval

Van oudsher wordt carnaval op straat gevierd. Vroeger kwam men ook in de dorpen op straat allerlei kraampjes tegen met snelle snacks, frites en “zoer vleisch” (zuur vlees), wat een echt Limburgs gerecht is dat vooral met carnaval geliefd is. Er staan veel recepten op internet. Het gerecht bestaat hoofdzakelijk uit rundvlees, appelstroop, peperkoek, uien, peper, zout, een paar jeneverbessen, azijn, laurierblaadjes en wat kruidnagel. Het zorgt voor een stevige ondergrond en wordt gegeten met friet en een verse salade. Bijna alle friettentjes zijn op de carnavalsdagen open en hebben het gerecht in huis. Wie biertjes drinkt moet immers zorgen voor voldoende (en vette) bodem in de maag, zodat het carnaval ook een feest blijft. Vooral Maastricht staat bekend om het straatcarnaval, maar er zijn meer plaatsen waar het met carnaval nog steeds gezellig is op straat.

 

Nonnevotten eten met carnaval

Nonnevotten zijn het ultieme, Limburgse carnavalsgebak. De smaak van het gebak lijkt wat op die van de Berliner bollen, maar het deeg is in de vorm van een strik of knoop in het frituurvet gebakken en daarna door de suiker gerold. Nonnevotten zijn heerlijk en in de rest van het land bijna niet bekend en niet te krijgen. Op internet staan echter verschillende recepten, waarmee u zelf voordelig nonnevotten kunt bakken.

 

Zate hermeniekes

Een “zaat hermenieke” is eveneens een Limburgse uitvinding. Het is een straatorkestje dat samengesteld is uit allerlei mensen die een muziekinstrument bespelen. De spelers hoeven daarvoor echter geen muziekopleiding gehad te hebben. Wie kan spelen, mag ook meedoen. Het klinkt soms niet helemaal zuiver, maar brengt wel stemming in de optochten en op straat. Er worden allerlei liedjes gespeeld. Van echter carnavalsliederen tot overbekende stukken uit operettes en kinderliedjes. Hoofdzaak is dat de mensen de liedjes allemaal kennen en mee kunnen zingen. Vaak is er op de maandag of dinsdag een hermeniekeconcours, waarbij elke “hermenie” (harmonie) op straat mag laten horen wat ze kan. Zeer gezellig en leuk om eens mee te maken. Overigens spelen ze echt niet allemaal vals. Limburg heeft een zeer goede muziekhistorie en veel bewoners met een goed muzikaal gevoel.

 

Speciale evenementen

Elk dorp en elke stad heeft zijn eigen speciale feestonderdelen waar niet alleen Limburgers, maar ook veel toeristen op afkomen. Zo luidt het verbranden van het “Mooswief” op dinsdagavond in Maastricht het einde van het Carnaval en het begin van de vastentijd in. In Kerkrade is al jaren het “klonetrekke” op carnavalsdinsdag bekend. Het wemelt er dan van de clowns, grote en kleine en in allerlei pakken. Leuk om te zien en heel gezellig.

 

Aswoensdag

Het "klonetrekke" is in Kerkrade het hoogtepunt van carnaval.
Het “klonetrekke” in Kerkrade trekt altijd veel bezoekers.

Op Aswoensdag is voor veel carnavalisten nog niet alles voorbij. Dan is het ’s avonds immers “heringbiete”. Er wordt haring opgediend, die dan natuurlijk met bier weggespoeld moet worden. Op Aswoensdag is het immers al vasten en dat betekent voor de katholieken vis in plaats van vlees eten. Vooral op Aswoensdag, want dat is een ultieme vastendag.

 

Wie in Holland woont en het carnaval eens van dichtbij wil meemaken, moet ervoor openstaan en van harte meedoen. Laat de reserves een paar dagen achterwege en vier gewoon feest met de Limburgers. Iedereen die echt meedoet en niet de beest gaat uithangen zal van harte opgenomen worden. Het zal u goed doen.

Home

Anneke Cornelissens

Ik ben auteur, tekstverwerker en zelfstandig ondernemer en heb thuis een compleet ingericht en goed functionerend kantoor met een goede computer, gecombineerde printer, scanner, enzovoort. Ik heb momenteel een dubbele functie: a. Schrijver (kinder- en jeugdboeken) b. Auteur/docent van schriftelijk lesmateriaal Maar ik werk ook als schrijver/tekstverwerker in opdracht. Informatie: Ik heb 14 jaar aan school gestaan en heb dus ook een volledig, uitgebreid onderwijsdiploma voor het basisonderwijs, inclusief de hoofdakte. Daarna ben ik gaan schrijven en heb in totaal 18 kinderboeken (educatief + sprookjes) en meisjesromans (“Marijke” boeken) uitgegeven via de Zuid/Nederlandse Uitgeverij in Aartselaar (België.) Op het moment werk ik aan twee manuscripten bij diverse uitgeverijen, waarvan een voor volwassenen: een met als onderwerp "Opvoeden" en een ontwerp voor een sprookjesboek voor kinderen van 3 tot 8 jaar, waarvoor de sprookjes al klaar liggen. Daarnaast heb ik in de laatste 22 jaar meer dan 90 schriftelijke lessen (administratief en andere) opgezet in verschillende vakken voor uitgeverijen van schriftelijke cursussen, waarvoor ik ook de huiswerkcorrecties en de beoordeling van de examens voor mijn rekening nam. Ik schrijf heel graag en in een voor iedereen begrijpelijke taal. Zoals u uit het bovenstaande al kunt opmerken ben ik goed onderlegd en zeer breed geïnteresseerd.